ભારત-અમેરિકા જેટ એન્જિન ડીલથી ચીન-પાકિસ્તાનની ઊંઘ હરામ, રશિયા પણ ટેન્શનમાં!

China-Pakistan sleepless due to India-America jet engine deal, Russia also in tension!
China-Pakistan sleepless due to India-America jet engine deal, Russia also in tension!

વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના અમેરિકા પ્રવાસ દરમિયાન ભારત અને અમેરિકા વચ્ચે ઘણા કરારો થયા હતા. એકબીજાને વિકાસ ભાગીદાર ગણાવતા બંને દેશોએ ભવિષ્ય માટેનો રોડમેપ નક્કી કર્યો. અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ જો બિડેન અને ભારતના વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી વચ્ચે દ્વિપક્ષીય મંત્રણા અને ત્યારપછી અમેરિકી કોંગ્રેસમાં પીએમ મોદીના સંબોધન દરમિયાન બંને દેશો વચ્ચેના મજબૂત સંબંધોની તસવીર પણ જોવા મળી હતી. આ મુલાકાત દરમિયાન ભારત અને અમેરિકા વચ્ચે ફાઈટર જેટ એન્જિન (GE-414 એન્જિન ડીલ) બનાવવાની મોટી ડીલ પર પણ હસ્તાક્ષર કરવામાં આવ્યા હતા. આ ડીલને કારણે ભારતના પાડોશી દેશ ચીન-પાકિસ્તાનની ઊંઘ હરામ થઈ ગઈ છે. આ સાથે રશિયા પણ તણાવમાં આવી ગયું છે. આ ડીલની સંપૂર્ણ વાર્તા શું છે? આ સોદાએ પાડોશી દેશોને શા માટે ઊંઘ હરામ કરી દીધી? આ ડીલને લઈને રશિયા શા માટે તણાવમાં છે? આવો જાણીએ આ તમામ પ્રશ્નોના જવાબો આ વિશેષ અહેવાલમાં-

સૌથી પહેલા જાણી લો શું છે ઈન્ડો-યુએસ ફાઈટર જેટ એન્જિન ડીલ

પીએમ મોદીની યુએસ મુલાકાત દરમિયાન, અમેરિકન કંપની જીઇ એરોસ્પેસ અને ફાઇટર જેટ બનાવતી ભારતીય કંપની હિન્દુસ્તાન એરોનોટિક્સ લિમિટેડ (એચએએલ) વચ્ચે એક કરાર પર હસ્તાક્ષર કરવામાં આવ્યા હતા. આ કરાર અનુસાર બંને કંપનીઓ ભારતમાં સંયુક્ત રીતે ફાઈટર જેટ એન્જિનનું ઉત્પાદન કરશે. અત્યાર સુધી શું ભારત આખા એશિયામાં ફાઈટર જેટ્સનું એન્જિન નથી બની ગયું. આવી સ્થિતિમાં ભારત એશિયાનો પહેલો દેશ હશે, જ્યાં ફાઈટર જેટ (GE-414 એન્જિન)નું એન્જિન બનાવવામાં આવશે.

ડીલ મુજબ અત્યાધુનિક F 414 એન્જિન ભારતમાં જ બનાવવામાં આવશે. અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ જો બિડેને આ ડીલ વિશે કહ્યું, અમે સાથે મળીને વિશ્વ માટે સારા ભવિષ્યનો માર્ગ ખોલી રહ્યા છીએ. GE એરોસ્પેસ અને હિન્દુસ્તાન એરોનોટિક્સ લિમિટેડે ભારતમાં F-414 ફાઈટર જેટ એન્જિનના સંયુક્ત ઉત્પાદન માટે એક એમઓયુ પર હસ્તાક્ષર કર્યા છે. આ ડીલ ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે.

હવે જાણો ભારતમાં બનેલા ફાઈટર જેટ એન્જિનની ખાસિયત

અમેરિકન કંપની GE Aerospace અનુસાર, GE-414 એન્જિન ટર્બોફન એન્જિન છે, જેનું વજન ઓછું છે. એન્જિન 22,000 lbf અથવા 98 kN પર થ્રસ્ટ ક્લાસમાં છે. તેમાં ફુલ ઓથોરિટી ડિજિટલ ઈલેક્ટ્રોનિક કંટ્રોલ (FADEC) જેવી અદ્યતન ટેક્નોલોજી છે, જે એન્જિનને ડિજિટલ રીતે નિયંત્રિત કરે છે. આ એન્જિને અત્યાર સુધીમાં 50 લાખથી વધુ ફ્લાઇટ કલાક લોગ કર્યા છે. તેને બનાવતી કંપની અત્યાર સુધીમાં 1600થી વધુ એન્જિન બનાવી ચૂકી છે, જેનો ઉપયોગ ફાઈટર જેટમાં થઈ રહ્યો છે.

GE-414 એન્જિનનો ઉપયોગ યુએસ નેવી દ્વારા 30 વર્ષથી કરવામાં આવે છે. તે ઘણી વખત પરીક્ષણ અને પરીક્ષણ કરવામાં આવ્યું છે. આ એન્જિનની લાઈફલાઈન વધારવા માટે તેમાં અત્યાધુનિક કૂલિંગ સિસ્ટમ ફીટ કરવામાં આવી છે. આનાથી એન્જિનની કાર્યક્ષમતા વધે છે સાથે જ તે સુરક્ષિત પણ રહે છે. અમેરિકાના અત્યાધુનિક ગ્રિપેન E/F ફાઇટર્સ F414G નો ઉપયોગ થાય છે.